优范网 古籍史书 史记三家注

《史记三家注》十二诸侯年表第二

作者:(汉)司马迁撰 (唐)司马贞等注

索隱案:篇言十二,实敘十三者,贱夷狄不数吴,又霸在后故也。不数而敘之者,闔閭霸盟上国故也。

  太史公读春秋历谱谍,〔一〕至周厉王,未尝不废书而叹也。曰:呜呼,师挚见之矣!〔二〕紂为象箸〔三〕而箕子唏。〔四〕周道缺,诗人本之衽席,关雎作。仁义陵迟,鹿鸣刺焉。及至厉王,以恶闻其过,〔五〕公卿惧诛而祸作,厉王遂奔于彘,〔六〕乱自京师始,而共和行政焉。是后或力政,彊乘弱,兴师不请天子。然挟王室之义,〔七〕以討伐为会盟主,政由五伯,〔八〕诸侯恣行,〔九〕淫侈不轨,贼\臣子滋起矣。齐、晋、秦、楚其在成周微甚,封或百里或五十里。晋阻三河,齐负东海,楚介江淮,〔一0〕秦因雍州之固,四海迭兴,更为伯主,文武所褒大封,皆威而服焉。是以孔子明王道,干七十余君,莫能用,故西观周室,论史记旧闻,兴於鲁而次春秋,上记隱,下至哀之获麟,约其辞文,去其烦重,〔一一〕以制义法,王道备,人事浹。七十子之徒口受其传指,〔一二〕为有所刺讥褒讳挹损之文辞不可以书见也。鲁君子左丘明惧弟子人人异端,各安其意,失其真,故因孔子史记具论其语,成左氏春秋。鐸椒为楚威王传,为王不能尽观春秋,采取成败,卒四十章,为鐸氏微。〔一三〕赵孝成王时,其相虞卿上采春秋,下观近势,亦著八篇,为虞氏春秋。〔一四〕吕不韦者,秦庄襄王相,亦上观尚古,刪拾春秋,集六国时事,以为八览、六论、十二纪,为吕氏春秋。及如荀卿、孟子、公孙固、韩非〔一五〕之徒,各往往捃摭春秋之文以著书,不同胜纪。汉相张苍历谱五德,〔一六〕上大夫董仲舒推春秋义,颇著文焉〔一七〕。

  〔一〕索隱案:刘杳云「三代系表旁行邪上,其放周谱。谱起周代。艺文志有古帝王谱。又自古为春秋学者,有年历、谱谍之说,故杜元凯作春秋长历及公子谱。盖因於旧说,故太史公得读焉」也。

  〔二〕集解郑玄曰:「师挚,太师之名。周道衰微,郑卫之音作,正乐废而失节,鲁太师挚识关雎之声,首理其乱也。」

  〔三〕索隱邹氏及刘氏皆音直虑反,即
三代世表第一 目录 六国年表第三
友情链接: WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版 WhatsApp网页版